Dini konularda soru sormaya başlamadan önce, soyut bir meseleyi somut bir çalışma ile anlatarak zihnimizi hazır edelim. Yapay zekanın işleyiş tarzına somut bir örnek ile açıklayalım ve örnekler verelim. Böylece soru tekniğine giriş yapalım.
Soruş tarzının kıymetini bize en yakın gösteren şey, yapay zekaya bir resim oluşturmasını istemektir. Yapay zekayı resim oluşturmak veya düzenlemek için kullanan kişiler, gönlünde ve hayalinde canlandırdığı resmi elde edebilmek için, yapay zekaya yazdığı prompt'un ne kadar önemli olduğunu bilir.
Prompt Nedir?
Prompt; yapay zeka modellerine uygulanan metin tabanlı bir girdidir. Bu metin, istenilen çıktıyı almak için yol gösteren belirli bilgiler ve komutlar içerir. Yapay zeka çıktıyı verirken bu metin çerçevesinde işlem yapar. Bu metinin amacı soruya cevap almak, resim-video hazırlamak, kod oluşturmak, analiz etmek vs. şeklinde olabilir.
Örneğin; kullanıcı elde etmek istediği resim hakkında niyet, bağlam, mekan, renk, ton, stil, nesne vs. gibi detaylar içeren; sahnenin çerçevesini ve sınırlarını çizen bir prompt/metin gönderir. Prompt ne kadar detaylı ve net tanımlar ile olur ise yapay zeka, istediğimiz resme en benzeyen ve çoğunlukla hayal ettiğimizin de ötesinde bir resim oluşturarak kullanımımıza sunar.
Hatta bu iş ile uğraşanların paylaşımlarını araştırdığımızda, bir resim oluşturmak için bizlere ilk önce prompt'a dikkat çektiğini ve resim oluşturmadan önce yine yapay zeka desteği ile iyi bir prompt'un hazır edilmesini tavsiye ettiğini göreceğizdir.
Soru
Mesela; bu blog için müslümanlar arası kardeşliği anlatan bir resim oluşturmak istiyoruz. Bu aşamada resmi oluşturmasını değil, yapay zekanın resmin içeriğini anlatan bir metin vermesini isteyelim. Resmi isteme tarzımıza göre verdiği metinde anlatılan sahneleri, zihnimizdeki sahne ve niyet ile olan uyumlarını karşılaştıralım.
🔴 Hatalı Soru:
| Soru | Link |
|---|---|
| Yapay zekanın "kardeşlik görseli" oluşturması için bir prompt verir misin? | DENE |
Yapay zekadan bu şekilde isterseniz; muhtemelen ailevi kardeşlik veya yakın arkadaşlık temalı, sahne ve görsel tonunu tamamen kendi belirlediği bir metin oluşturur.
🟠 Eksik Soru:
| Soru | Link |
|---|---|
| Yapay zeka ile bir resim oluşturacağım, bana "müslümanlar arası kardeşlik görseli" oluşturması için bir prompt verir misin? | DENE |
Bu şekilde sorarsanız yapay zeka niyeti anlar. Artık ailevi kardeşlik değil bağlamı müslümanlar arasında kurar. Ama sahne hakkında detay belirtilmediği için kendi algoritmasında ilk oluşan bağlama göre bir sahne çizer ve metni verir.
🟢 İyileştirilmiş Soru:
| Soru | Link |
|---|---|
| Yapay zekadan "müslümanlar arası kardeşlik temalı bir görsel" oluşturmasını isteyeceğim. Bana iyi oluşturulmuş bir prompt verir misin? Sahne cami avlusu ortamı olsun, etnik kökenler farklı olsun. Aynı büyük sofrada otursunlar. Akşam vakti iki minare ışıkları yansın. Minareler arasında ramazan mahyası olsun ve mahyada "Müslümanlar Ancak Kardeştir" yazsın. | DENE |
İşte yapay zekadan vermesini istediğiniz sahneyi bunun gibi detaylandırır, niyetleri açık eder, bağlam ve sınırları çizerseniz; isteğinize ve niyetinize en uygun metni size verir. Sonrasında verdiği metni kullanarak resmi oluşturmasını isteyebilir veya aynı metni farklı yapay zeka uygulamalarına da vererek oluşturabilirsiniz.
Asıl Mesele:
İşte bu yayın serisinin göstermek istediği usullerden biri, kendimize veya birbirimize soru sorarken dahi bu prompt tekniğini kullanmaktır. Çoğu insana ve özellikle yapay zekaya, ilgili soruyu ve metni gereken şekilde vermezsek niyetimizi anlamaz ve bağlamı yanlış kurar. Hatta dikkat etmez ve cevabı ciddiye alırsak bizi yanlış da yönlendirir.
Üstelik soruyu başkasına sorarken içinde niyet belirtmek ve faydalı detay vermek, karşımızdaki kişiyi yumuşatır. Karşımızda samimiyet olarak algılanır, saldırı değil arayış olarak görülür ve daha olgun cevap vermesinde etkili olur.
Sonuç
Biz müslümanlar da birbirimize karşı samimi olalım, birbirimiz ile daha edebi tarzda ve açık bir usul üzere konuşup soralım. Böylece kardeşliğimiz azalmaz, aksine artar inşallah.